ތަޥްޙީދަކީ ކޮބާ؟

ތަޥްޙީދަކީ ކޮބާ

الحمد لله ربّ العالمين ، وصلّى الله وسلّم على رسوله الأمين وبعد:

ﷲ سبحانه وتعالى ވަޙީ ކުރައްވާފައިވާ އާޔަތެއްގެ މާނައިގެ ތަރުޖަމާގައިވެއެވެ. “އަޅުކަން ކުރެވޭ ތަންތަން ވަނީ ﷲ އަށެވެ! ފަހެ ކަލޭމެން ﷲ އާއި އެކު އެހެން އެއްވެސް ފަރާތަކަށް އަޅުކަން ނުކުރާށެވެ.” ( ސޫރަތުލް ޖިންނި : 18)

އަދިވެސް އެއިލާހު ވަޙީ ކުރައްވާފައިވާ އާޔަތެއްގެ މާނައިގެ ތަރުޖަމާގައި ވެއެވެ. “ކަލޭމެން ﷲ އަށް އަޅުކަން ކުރާށެވެ! އަދި އެއިލާހަށް އެހެން އެއްވެސް އެއްޗެއް ޝަރީކު ނުކުރާށެވެ!” ( ސޫރަތުއް ނިސާ : 36)

ޝައިޚުލް އިސްލާމް މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުލް ވައްހާބު رحمه الله ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. ” ﷲ سبحانه وتعالى އަމުރުކުރައްވާފައިވާ އެންމެ ބޮޑު އަމުރަކީ ތަޥްޙީދެވެ. އެއީ އަޅުކަން ކުރުމުގައި އެއިލާހު އެއްކައުވަންތަ ކުރުމެވެ.” {ޝައިޚުލް އިސްލާމް މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުލް ވައްހާބުގެ އުޞޫލުއް ޘަލާޘާ }

ޝައިޚުލް އިސްލާމް މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުލް ވައްހާބު رحمه الله ގެ އެ ބަސްފުޅު ޝަރަޙަ ކުރައްވަމުން އަޅުކަމަކީ ކޮބައިކަން ބަޔާން ކޮށްދެއްވުމަށްޓަކައި އައްޝައިޚް މުޙައްމަދު ބިން ޞާލިޙް އަލް ޢުޘައިމީން رحمه الله އެކަލޭގެފާނުގެ “ޝަރްޙު އުޞޫލުއް ޘަލާޘާ” ކިޔުނު ފޮތުގައި ޝައިޚުލް އިސްލާމް އިބްނު ތައިމިޔާ رحمه الله ގެ އަންނަނިވި ބަސްކޮޅު ނަޤްލު ކުރައްވާފައިވެއެވެ.

ޝައިޚުލް އިސްލާމް އިބްނު ތައިމިޔާ رحمه الله ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. ” ޢިބާދާ އަކީ (އަޅުކަމަކީ) ﷲ ލޯބިވެވޮޑިގަންނަވާ އަދި ރުހިވޮޑިގަންނަވާ ހުރިހާ ކަމެއް ޝާމިލްވާ ގޮތަށް އެ ހުރިހާ ކަންތައްތަކަށް ކިޔޭ ނަމެކެވެ. އެއީ ބުނެވޭ ބަހެއް ކަމުގައި ވިޔަސް ނުވަތަ ކުރެވޭ ޢަމަލެއް ކަމުގައި ވިޔަސްމެއެވެ. އަދި އެއީ ފާޅުވެގެންވާ ނުވަތަ ވަންހަނާވެގެންވާ ކަމެއް ކަމުގައި ވިޔަސްމެއެވެ. އޭގޭ މިސާލަކީ ﷲ އަށް ބިރުވެތިވުމާއި، އެއިލާހަށް ތަޤުވާވެރި ވުމާއި، ނަމާދު ކުރުމާއި، ޒަކާތް ދިނުމާއި، ރޯދަ ހިފުމާއި އަދި މިނޫންވެސް އިސްލާމްދީނުގައި ޝަރުޢު ކުރެވިގެންވާ ކަންތައް ތަކެވެ.”

ތަޥްޙީދުގެ ބައިތައް:

1.     ތަޥްޙީދުއް ރުބޫބިއްޔާ : ތަޥްޙީދުއް ރުބޫބިއްޔާގެ މާނަޔަކީ އަޅުތަކުންނަށް ﷲ ކުރައްވަވާ ކަންތައްތަކުގައި އެއިލާހު އެއްކައުވަންތަ ކުރުމެވެ. މިސާލަކަށް، މަރު ހިއްޕެވުމާއި ރިޒުޤުދެއްވުން ފަދަ ކަންކަމުގައި އެއިލާހަށް ބައިވެރިޔަކު ނުވަތަ ޝަރީކަކު ނުވާ ކަމަށް ޤަބޫލު ކުރުމެވެ. ޚަލްޤު ކުރައްވައި، އެ ޚަލްޤު ތަކުންގެ މައްޗަށް ވެރިކަން ކުރައްވައި އެ ޚަލްޤު ތަކުންގެ ކަންތައްތައް ތަދުބީރު ކުރައްވަނީ އެއިލާހު ކަމުގައި ޔަޤީންކަމާއި އެކު ޤަބޫލު ކުރުމެވެ. މީސްތަކުންގެ ތެރެއިން ގިނަބަޔަކު ތަޥްޙީދުގެ މިބަޔަށް އީމާން ވެއެވެ. އީމާން ނުވާ މަދު މީހުންނަކީ ޙަޤީޤަތުގައި ބޮޑާކަމާއި ނުލަފާކަމުގެ ސަބަބުން އިންކާރު ކުރާ މީހުންނެވެ. އެހެނަސް، ހިތާ ހިތާ، އެއިލާހު ވޮޑިގެންވާ ކަމަށް އެމީހުންވެސް ޤަބޫލު ކުރެއެވެ.

2.     ތަޥްޙީދުލް އުލޫހިއްޔާ : ތަޥްޙީދުލް އުލޫހިއްޔާ އަކީ އަޅުތަކުން ﷲ އަށް ކުރާ އަޅުކަންތަކުގައި އެއިލާހު އެއްކައުވަންތަ ކުރުމެވެ. މިސާލަކަށް ނަމާދު ކުރުމާއި، ކަތިލުމާއި، ރޯދަ ހިފުމާއި ، ބިރުގަތުން ފަދަ ކަންކަމެވެ. މިއިން އެއްވެސް ކަމެއްގައި ﷲ އާއި އެހެން ފަރާތަކާއި ބައިވެެރި ކޮށްގެން ނުވާނެއެވެ. މީސްތަކުންގެ ތެރެއިން ގިނަ ބަޔަކު ތަވްޙީދުގެ މިބަޔަށް އިންކާރު ކުރެއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި އިސްލާމްދީން ނޫން އެހެން ދީންތަކަށް ނިސްބަތްވާ މީހުންނާ، ކުރީގެ މީސްތަކުންގެ ތެރެއިން ފިރުޢަޥްނާއި ޤުރައިޝްވަންހައިގެ މުޝްރިކުން ފަދަ މީސްތަކުން ހިމެނެއެވެ.

3.     ތަޥްޙީދުލް އަސްމާއި ވައް ޞިފާތި : ތަޥްޙީދުލް އަސްމާއި ވައް ޞިފާތި އަކީ ﷲ ގެ އިސްމަފުޅުތަކާއި ސިފަފުޅު ތަކުގައި އެއިލާހު އެއްކައުވަންތަ ކުރުމެވެ. އެއީ ޤުރުއާނާއި ޞައްޙަ ސުންނަތުން ސާބިތުވެގެން އައިސްފައިވާ މަތިވެރި މާތް ﷲ ގެ މާތްވެގެންވާ ސިފަފުޅުތަކާއި އިސްމަފުޅުތަކަށް އީމާން ވުމެވެ. ﷲ އެއިލާހުގެ ޒާތުފުޅު ސިފަކުރައްވާފައިވާ ކޮންމެ ސިފައެއް ޤަބޫލު ކޮށް އެސިފައަކަށް އީމާން ވުމެވެ. އަދި ﷲ އެއިލާހުގެ ޒާތުފުޅަށް އިންކާރު ކުރައްވާފައިވާ ކޮންމެ ސިފައަކީ އެއީ ﷲ އަށް ލިބިވޮޑިގެން ނުވާ ސިފައެއް ކަމަށް އީމާން ވުމެވެ. މި ގޮތުގެ މަތިން ތަޥްޙީދުގެ މި ބަޔަށް އީމާން ވެވޭނީ ހަތަރު ކަމަކާއި ނުލައި އެވެ. ފުރަތަމަ ކަމަކީ ތަޙްރީފު ކުރުމެވެ. ތަޙްރީފު ކުރުމަކީ ﷲ ގެ އިސްމެއް ނުވަތަ ސިފަފުޅެއްގެ މާނަ ނުވަތަ ލަފްޒުވެސް ބަދަލު ކުރުމެވެ. ދެވަނަ ކަމަކީ ތަޢުޠީލް ކުރުމެވެ. ތަޢުޠީލް ކުރުމަކީ އެއިން އިސްމަކަށް ނުވަތަ ސިފައަކަށް އިންކާރު ކުރުމެވެ. ތިންވަނަ ކަމަކީ ތަމްޘީލް ކުރުމެވެ. އެއީ ﷲ އާއި އެއިލާހުގެ ޚަލްޤުތަކުންނާއި އެއްވަތަރުކުރުމެވެ. ހަތަރުވަނަ ކަމަކީ ތަކްޔީފު ކުރުމެވެ. ތަކްޔީފް ކުރުމަކީ ގޮތް ކިޔައި،”ކިހިނެއް” ފަދަ ސުވާލު ތައް ކުރުމެވެ. ތަޥްޙީދުގެ މިބަޔަށް އީމާން ވެވޭނީ މިދެންނެވި 4 ކަމުން ދުރުހެލިވެ ރެކިގެން ހުރެގެނެވެ.

ޚިޔާލު ފާޅުކުރައްވާ

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Flickr Photos

More Photos

welcome

%d bloggers like this: